Tin tức

C1d0e055a17474439120ae6d9a87c32b

Những vấn đề cần lưu ý về tên nghệ danh của nghệ sĩ

Việc một nghệ sĩ ký hợp đồng và hoạt động dưới sự quản lý của công ty quản lý là hình thức hợp tác phát triển, đây là việc làm phổ biến của các nghệ sĩ không chỉ ở Hàn Quốc, Hoa Kỳ… và trong đó có cả Việt Nam. 

Tuy nhiên, trong quá trình cộng tác, việc xảy ra những mâu thuẫn phát sinh giữa nghệ sĩ và công ty quản lý là điều khó tránh khỏi, “cơm không lành canh chẳng ngọt” dẫn đến hai bên phát sinh tranh chấp về thù lao, công sức đóng góp và đặc biệt là những tác phẩm của nghệ sĩ, tên nghệ danh liên quan đến quyền sở hữu trí tuệ.

Hợp đồng giữa nghệ sĩ và các công ty quản lý có thể là hợp đồng lao động hoặc hợp đồng hợp tác. Đa số các hợp đồng giữa nghệ sĩ và công ty chủ quản đều được giao kết dưới dạng hợp đồng hợp tác, phân chia lợi nhuận. Do đó, trường hợp hai bên chấm dứt hợp đồng thì tài sản sở hữu trí tuệ sẽ được giải quyết ra sao? Tên nghệ danh của nghệ sĩ sẽ thuộc về ai? 

Hầu hết mọi người đều sẽ nghĩ rằng, tên nghệ danh là của bản thân nghệ sĩ đó, sẽ không thể thay thế hoặc sở hữu của một cá nhân hoặc tổ chức nào khác. Pháp luật Việt Nam hiện nay chưa có quy định về bảo hộ “tên nghệ danh”. Tuy nhiên, dựa trên các quy định của Luật Sở hữu trí tuệ tên nghệ danh có thể được đăng ký dưới dạng nhãn hiệu cho hàng hóa, dịch vụ. Nghệ sĩ hay công ty quản lý có thể đăng ký nhãn hiệu là tên nghệ danh để được bảo hộ độc quyền cho dịch vụ liên quan đến giải trí, dịch vụ biểu diễn, trình diễn sân khấu, sản xuất âm nhạc.

Khó có thể phủ nhận vai trò của công ty quản lý đối với các nghệ sĩ trong việc xây dựng, đẩy mạnh truyền thông quảng bá, đưa tên tuổi nghệ sĩ đến gần với công chúng và đem lại sự nổi tiếng cho nghệ sĩ. Tuy nhiện, có nhiều trường hợp tên nghệ danh được đăng ký bởi công ty quản lý dẫn đến việc nghệ sĩ bị mất tên nghệ danh khi thỏa thuận chấm dứt hợp đồng hợp tác. Bên cạnh đó là những điều khoản thỏa thuận vĩnh viễn không cho phép nghệ sĩ được sử dụng tên nghệ danh để biểu diễn và hoạt động nghệ thuật, hoặc không được tham gia các công ty có lĩnh vực hoạt động tương tự trong vòng ba năm. Đây là một trong những điểm bất lợi mà nghệ sĩ có thể gặp phải nếu như ban đầu không có thỏa thuận rõ ràng với công ty quản lý. Và sau khi rời công ty quản lý, họ bị hạn chế hoạt động bởi những điều khoản trong thỏa thuận chấm dứt hợp đồng, quan trọng là không được phép sử dụng tên nghệ danh gắn liền với tên tuổi được một bộ phận công chúng biết đến. 

Nhằm tránh việc bị mất tên nghệ danh, trước khi giao kết hợp đồng với công ty quản lý, nghệ sĩ cần tham khảo ý kiến tư vấn của Luật sư và có những thỏa thuận rõ ràng về quyền sở hữu trí tuệ đối với tên nghệ danh. Có thể thỏa thuận về việc sở hữu tên nghệ danh, hoặc yêu cầu công ty chuyển giao tên nghệ danh trong trường hợp chấm dứt hợp đồng hợp tác. Hoặc theo quy định của Luật Sở hữu trí tuệ về nguyên tắc nộp đơn đầu tiên (first-to-file) nghệ sĩ có thể đăng ký tên nghệ danh của mình tại Cục Sở hữu trí tuệ dưới dạng nhãn hiệu hàng hóa để hưởng quyền ưu tiên nộp đơn sớm và được Cục chấp thuận bảo hộ độc quyền cho người nộp đơn sớm nhất. 

Việc đăng ký bảo hộ tên nghệ danh có một số lợi ích như sau:

–         Có cơ sở pháp lý vững chắc về quyền sở hữu hợp pháp đối với tên nghệ danh.

–         Tạo lợi thế trong việc yêu cầu xử lý hành vi vi phạm và đòi bồi thường (nếu có).

–         Ngăn cấm người khác sử dụng nghệ danh trong hoạt động kinh doanh và hoạt động nghệ thuật.

–         Ngăn chặn hành vi sử dụng tên nghệ danh bừa bãi gây nhầm lẫn, ảnh hưởng xấu đến tên tuổi của nghệ sĩ.

Để tránh bị đuối lý khi tranh chấp về quyền lợi hay liên quan đến pháp luật về tên nghệ danh, các nghệ sĩ có thể làm hồ sơ gửi Cục Sở hữu trí tuệ xin cấp chứng nhận độc quyền nghệ danh của mình như một nhãn hiệu hàng hóa. Hay nói cách khác là “độc quyền hóa” nghệ danh của mình. Trường hợp được Cục Sở hữu trí tuệ cấp Giấy chứng nhận đăng ký nhãn hiệu, chủ thể nào cố tình mạo danh hoặc sử dụng tên trùng/ tương tự đến mức gây nhầm với tên nghệ danh đã được bảo hộ cho các hàng hóa, dịch vụ trùng/ tương tự, Chủ sở hữu nhãn hiệu (nghệ sĩ) có thể thực hiện quyền của mình để khởi kiện và yêu cầu đòi bồi thường thiệt hại. 

Trên đây là một số quan điểm của Nacilaw liên quan đến tên nghệ danh của nghệ sĩ theo luật sở hữu trí tuệ. Mong rằng sẽ đem lại thông tin hữu ích cho bạn đọc.

Facebook messengerFacebook messenger
Call Now Button